EU-leiders komen bijeen om de deal met Covid te herstellen

De EU-leiders komen vrijdag bijeen voor de eerste persoonlijke top sinds de coronaviruscrisis, met lage verwachtingen van een deal voor een post-Covid-stimuleringspakket van 750 miljard euro.

Het belangrijkste probleem is hoeveel van het terugvorderingsfonds zal worden uitgekeerd in subsidies en hoeveel in leningen.

Ze moeten ook overeenstemming bereiken over een zevenjarig budget ter waarde van nog eens 1,07 biljoen euro.

De Franse president Emmanuel Macron zei dat het een “moment van waarheid” voor Europa was en dat de komende uren doorslaggevend zouden zijn.

De Duitse bondskanselier Angela Merkel waarschuwde voorafgaand aan de top dat “de standpunten nog ver uit elkaar liggen” en de voorzitter van de Europese Raad, Charles Michel, erkende dat de gesprekken “zeer moeilijk” zouden zijn.

De bijeenkomst in Brussel wordt zaterdag voortgezet, maar het kan zijn dat de EU-leiders meer tijd nodig hebben om tot een akkoord te komen. Een Franse functionaris zei dat een akkoord dit weekend mogelijk was, maar dat het zeker tegen het einde van de zomer moest worden afgerond.

Aangekomen voor de besprekingen zei de Estse premier Juri Ratas “we hebben een snelle, krachtige en verenigde reactie op de pandemie nodig om de Europese economie een nieuwe impuls te geven”.

Waarom is het fonds zo lastig?

Zuidelijke staten, waaronder Italië en Spanje, willen een dringend besluit “dat niet wordt afgezwakt door een minder compromis”, aldus de Italiaanse premier Giuseppe Conte. Ze moeten economieën nieuw leven inblazen die zijn getroffen door een verwoestende pandemie die 35.000 levens heeft geëist in Italië en nog eens 28.400 in Spanje.

De in Frankfurt gevestigde Europese Centrale Bank voorspelde dit jaar al een daling van 8,7% in de economie van de eurozone vanwege de pandemie. Maar economieën die pas onlangs uit een financiële crisis zijn teruggekomen, willen liever subsidies dan dat ze nog meer schulden aangaan.

Het herstelplan, gesteund door Frankrijk en Duitsland, voor € 500 miljard aan subsidies en subsidies en € 250 miljard aan leningen, wordt tegengehouden door verschillende “zuinige” Noord-Europese landen, geleid door Nederland.

Het EU-herstelfonds is al controversieel omdat het geld op de financiële markten zou worden geleend en enige tijd na 2027 zou worden terugbetaald. Het bestaat uit een aantal verschillende instrumenten, maar het grootste deel ervan zou zijn gericht op de ondersteuning van groene en digitale investeringen en hervormingen. Ongeveer 30% van de financiering kan worden gekoppeld aan klimaatprojecten.

De zuinige staten, waaronder Oostenrijk, Zweden, Denemarken en tot op zekere hoogte Finland, willen enige controle over de manier waarop het geld wordt uitgedeeld. De zuidelijke staten zeggen dat dit het proces zal tegenhouden.

Er is ook druk om de omvang van het fonds van € 750 miljard te verkleinen, dus het solvabiliteitsinstrument dat is bedacht om bedrijven weer tot leven te wekken nadat de lockdown is opgelopen, zou in gevaar kunnen komen.

Maar de Italiaanse minister van Economie Roberto Gualtieri vertelde de Corriere-website dat Rome “hard zal vechten om de structuur van het herstelfonds niet te wijzigen”.

Waarom de haast?

Leiders zijn Europa voor de top doorkruist in een poging een oplossing te vinden. Een bezoek aan Zweden, de Spaanse Pedro Sánchez, waarschuwde: “Als we de reactie uitstellen, vertragen we het herstel en kan de crisis erger worden.”

De EU-leiders staan ​​voor grote keuzes bij de terugvordering van geld in Covid

Het hoofd van de Europese Centrale Bank, Christine Lagarde, heeft er ook bij de EU-27 op aangedrongen om snel over te gaan op een “ambitieus pakket”, en waarschuwde dat de onzekerheid groot blijft over de snelheid en schaal van het economische herstel.

Als het pakket subsidies of leningen wordt overeengekomen, zou Frankrijk 39 miljard euro aan EU-financiering kunnen besteden aan zijn eigen 100 miljard euro aan nationaal herstelplan. Premier Jean Castex zei deze week dat 20 miljard euro daarvan bestemd zou zijn voor het isoleren van gebouwen en het ombouwen van steden naar fietsen.

Een groep van 150 wetenschappers en beroemdheden sloot zich donderdag bij klimaatactiviste Greta Thunberg aan bij het ondertekenen van een open brief waarin de EU-leiders werden opgeroepen “alle investeringen in de exploratie en winning van fossiele brandstoffen” te beëindigen.

Nu de economische activiteit in de eurozone aantrekt en de lockdowns worden opgeheven, bestaat de vrees voor een tweede golf.

De ECB heeft bevestigd dat het noodprogramma voor het kopen van obligaties van € 1,35 biljoen tot juni volgend jaar op schema blijft, om overheden, banken en bedrijven te helpen.

Zijn de Nederlanders op de been?

Een van de belangrijkste kwesties voor EU-leiders is of een land een vetorecht kan hebben over het feit dat geld voor hersteldoeleinden aan een lidstaat wordt uitgedeeld.

Voorafgaand aan de top zei een Franse functionaris dat Nederland de enige van de zogenaamde zuinige staten was die strikte controle nastreefde over de voorwaarden voor het uitbetalen van geld.

Is dat waar? Zeker de Nederlandse premier Mark Rutte dringt aan op hervormingen van pensioenen, welzijn en belastingdiensten in ruil voor financiering en hij wil zeker weten dat het geld gaat naar modernisering van infrastructuur en groene investeringen.

Maar ook Finland wil voorwaarden verbinden aan EU-financiering, zowel uit de herstelpot als uit de bredere EU-begroting 2021-27.

Sla Twitter-bericht over door @FinlandinEU

Verslag doen van

Einde van Twitter-bericht door @FinlandinEU

De taak van de EU-leiders is om niet alleen overeenstemming te bereiken over de omvang en de voorwaarden van het herstelfonds, maar ook over de totale EU-begroting.

En de Hongaarse Viktor Orban heeft gedreigd om zowel het fonds als de begroting te laten ontsporen als betalingen verband houden met de rechtsstaat van een lidstaat.

Zijn regerende Fidesz-partij is opgeschort door het grote blok van de Europese Volkspartij omdat het de media en het maatschappelijk middenveld heeft ingeperkt.

‘We kunnen een veto uitspreken omdat het een unaniem besluit nodig heeft. Hongarije kan nee zeggen’, zei de heer Orban vorige week.

.